Tadımda yoğunluk neyi anlatır

Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun çıplak kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren koku ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha güvenilir bir temele dayandırır. Notu hemen kaydetmek gerekir, çünkü hafıza çabucak kaybolur. Her çubuğu iki kez denemek yanılmayı azaltır çünkü gürültülü ortamlarda hafif kokular kolayca kaçırılır. Aroma gücü kendi başına iyilik ölçüsü değildir; yalnızca şiddeti anlatır. Kısacası ilk denemede acele etmemek hem de kriterleri baştan netleştirmek en doğru yol olur. Kriter netleşince her çubuk aynı terazide değerlendirilir ve notlar birbirini tutarlı olur. Değerlendirme sırasında telefon kenarda durursa dikkat güçlenir.

Yanışın üç evresinde aroma gücü

Bir çubuğun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek seferde değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik erken davranıp hüküm vermek kolay yapılan bir hatadır. Başlangıç bölümde koku genellikle hafif ve net gelir elbette bu sıralama her çubukta aynen tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü gerçek karakter genellikle bu kısımda gizlidir. Orta bölümde yoğunluk çoğu zaman zirveye yaklaşır ve notalar koyulaşır ve genellikle ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç eksik kalır. Petit churchills yoğunluğu nasıl gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç görülür gerçekten bu sebeple sakin ilerlemek fayda getirir. Sonlara doğru sıcaklık yükseldiğinden acımsı tonlar baskın olabilir nitekim ısınan yaprak asıl tadını ancak orta kısımda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha tutarlı sonuç verir. Bölümlerin sınırı genellikle keskin olmaz, o nedenle yaklaşık olarak üç parçaya ayırmak yeterlidir. Değişimleri yakalamak için nefes sıklığını sabit tutmak önemlidir. Çok sık çekmek sıcaklığı artırır hem de aromayı bozar.

Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme

Aroma gücünü puanlamak öznel izlenimi daha net kılar her zaman sabit ışık ve sessiz bir ortam tercih edilmelidir. Birden beşe giden bir skala çoğu tadımcı için işe yarar bu durum değerlendirmeleri kişiden kişiye daha karşılaştırılabilir kılar. 1 belli belirsiz notayı, beş ise damakta baskın duran yoğun notayı anlatır böylece odak bölünmez ve not kalitesi yükselir. On beş dakikalık puro benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda kalır ve ileride okunduğunda hangi noktayı kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Romeo julieta petit julietas kutusu gibi aynı boydaki bir kutu de yumuşak notaları yüzünden yakın bir not çıkarabilir aksi halde aynı çubuk iki ayrı not alabilir. Notu yazmadan önce birkaç nefes almak gerekir diğer taraftan yarım notlar vermek fazladan bir karmaşa yaratır. Ölçeği her seferinde aynı tutmak karşılaştırmayı mümkün kılar. Skalanın ortası genellikle tercih edilen değerdir, çünkü ılımlı çubuklar çoğunluğu kapsar. Uçlardaki notlar yalnızca belirgin hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici olur.

Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir

Çubuğun kalınlığı, yanışın sıcaklığını ve aroma gücünü doğrudan etkiler bu yüzden kül hattının düzgün ilerlemesini da gözlemek gerekir. İnce bir çubuk daha çabuk ısınır, dolayısıyla keskin notalar çabuk belirir nitekim ince çubuklarda ısı birikimi çok daha çabuktur. Petit royales aroma profili gibi ince ve kısa bir çubukta bunu hemen gözlemlersiniz ısınma hızı ise aromayı hemen etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda duman daha serin akar ve aromalar daha geç açılır hem de bu çabukluk tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres benzeri bal ve badem tonlu bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu dengesizse yorum kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış tadı daha okunur kılar ama gücünü düşürmez aksine kalın çubukta ısı daha uzun bir süreye dağılır. Bu yüzden kalınlığı kayıtlara yazmak gerekir. Farklı çaplarda iki ürünü aynı günde denerken önce inceyi sonra geniş çaplıyı içmek mantıklıdır. Bu şekilde yoğun tat hafif olanın tadını bastırmaz. Aradaki ara süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.

Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı

Lezzet iki kanaldan algılanır: damaktaki his ile burun boşluğunun yakaladığı aroma hâlbuki ikisi birbirini besler ama aynı şey değildir. Yoğunluğu dikkatle yorumlamak adına ikisini ayrı ayrı yazmak iyi olur bu fark ilk bakışta önemsiz görünse de yorumları oldukça değiştirir. Nefesi dudaktan bırakırken burun yoluyla yavaşça çıkarmak burun geçişi yöntemidir örneğin hafif bir nefes aromayı daha geniş açar. Robusto formunda puro benzeri kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını net gösterir ayrıca burun tıkalıyken denenen tadımlar sağlam olmaz. Romeo julieta short sports benzeri ince bir çubuk ise kuru notayı daha kısa bırakır hızlı bir nefes ise ince notaları siler. Yoğunluk dilde zayıf fakat burunda yüksek çıkabilir benzer biçimde ağır bir öğünden hemen sonra algı körelir. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan kişiler açısından ilk adımda koku yoluyla algılanan ipuçlarına bakmak işi basitleştirir. Zamanla damak tarafı de ayrıntı göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.

Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları

Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan düşük algılanır ayrıca öğün arasında deneme yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık bir yudum su almak yararlı olur bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi görmenizi mümkün kılar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir çünkü yorgun bir ağız en güçlü notayı dahi silik hissettirir. Şekersiz kahve kakao notalarını güçlendirir, şekerli içecek ise notaları gölgeler üstelik buzlu içecekler dili uyuşturur hem de tat algısını azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası suyla daha net anlaşılır bu yüzden temizlik aşaması ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her tadımda aynı seçmek kıyası korur gerçekten yoğun şekerli içecekten sonra keskin tonlar olduğundan güçlü hissedilir. Yemekten hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Kahve ve su dışında çay da düşünülebilir; asıl mesele seçimin sade olmasıdır. Ağız tazelendikten sonra iki üç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Hızlıca girişilen tadım çoğunlukla eksik sonuçlanır.

Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü

Sigarillo ölçüsünde içim hızlı sürdüğünden yoğunluk değişimi daha az bir alanda yaşanır üstelik başlangıç notu bu boylarda çabucak kaybolabilir. Bu yüzden ilk çekişler ile bitiş arasındaki farkı görmek daha zordur bu sebeple küçük bir çubuk uzun bir puroya göre daha dikkatli izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi uzatır böylece yoğunluğu gözlemeyi rahatlatır çünkü her nefesin ağırlığı daha büyüktür. Teneke kutulu mini sigarillo gibi mini ölçü de sedir notasını çabucak ortaya koyup sona erer çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Kısa çubuklarda iki çubuk denemek tek denemeden daha güvenilir sonuç sunar bu sebeple sakin ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Teneke kutu kokusu başlangıçtaki ilk notu belirler bu nedenle yazmayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra yapmak daha rahattır. Bunu ayrı kaydetmek iyidir. Boy küçüldükçe aroma katmanı daralır, fakat güç algısı aynı kalabilir. Bu nedenle küçük çubuk notlarını büyük boy notlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bölüm açmak işe yarar.

Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak

Tek seferlik bir deneme aroma gücü hakkında güvenilir bir fikir vermez yani her deneme önceki denemenin üzerine eklenir. Ruh hali, oda kokusu ile saat izlenimi etkiler bu düzen üç dört tadımdan sonra gözle görülür katkı sağlar. Dolayısıyla basit bir tadım defteri tutmak fayda sağlar yoksa aynı aromalar her seferinde baştan öğrenilir. San cristobal 20 aniversario gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı ürüne geri dönüp göz atmak gelişimi görmenizi sağlar. Bastiones kutusu tadım notları gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da zaman kaybına yol açar. Tarih, çubuk ismi ile not tabloya yazılmalı nitekim en eski kayıtlar ileride açıldığında şaşırtıcı farklar gösterir. Puanlar arasında iki puandan çok sapma çıkıyorsa şartlar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Defterde öz cümleler uzun anlatımlardan daha işlevseldir. Mesela ikinci evre belirgin sedir tonu gibi bir not tatmin edici olur. Sonradan okunduğunda net kalmalıdır.

Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge

Gövde, dumanın damaktaki dokusunu anlatır; aroma gücü de notaların şiddetidir çünkü bu iki özellik aynı doğrultuda hareket etmek mecburiyetinde değildir. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu ikisini ayrı düşünmek nihayetinde daha dürüst bir değerlendirme ortaya çıkarır. El principe tadım notları benzeri küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olsa da sedir tonunu belirgin verebilir örneğin sert bir duman sönük bir tatla gelebilir. Dengeli onlu puro kutusu benzeri dengeli bir kutu de orta dolgunlukla badem notasını güçlü taşır kaldı ki ağır bir içim aromasız de olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek lezzet verebilir aksi durum de geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki puan yazmak işe yarar bu sebeple tek kelimeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakıp aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki ürün içinde aroma ayrımı aramak ince bir iştir. Bu yeteneğin ilerlemesi zaman ve tekrarlı kayıt almayı ister. Sonuçta en güvenilir kriter kendi tercihiniz kalır.

Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi

Oda, aroma algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en iyi tadım koşulları sabitlemekle mümkündür. Fazla kuru bir havada tütün çabuk yanar ve baharatlı notalar öne geçer bu nedenle oda şartlarını de kayda eklemek akıllıca olur. Çok nemli ortamda de çekiş tıkanır hem de aroma silikleşir sıcaklık ise tütünün ısınma hassasiyetini etkileyen ayrı bir etkendir. La prado aroma profili benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu durumu dikkate almak yararlıdır yoksa farklı günlerde çıkan puan farkı üründen sanılabilir. Orta gövdeli onlu puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa fark net görülür tadım anı planlarken bu etkeni unutmayın. Temiz hava odadaki kokuları dağıtır, yoğun koku ise algıyı bozar hâlbuki asıl etken sıklıkla odadaki nem ya da esinti çıkar. Değerlendirmeyi hep aynı odada tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Kapalı bir odada duman birikirse ikinci denemenin aroması hatalı okunabilir. Kapı aralığı bırakmak genellikle işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse kül düzeni bozulur.